Αναπτυξιακός Νόμος 4887/2022

Ο νέος Αναπτυξιακός Νόμος Ν.4887/2022 παρέχει επιδοτήσεις με ποσοστά έως 75% για την ίδρυση, επέκταση και αναβάθμιση επιχειρήσεων στους περισσότερους κλάδους της οικονομίας.  

Μαζί με το ΕΣΠΑ 2021-2027 και τους πόρους από το Ταμείο Ανάκαμψης, ο Αναπτυξιακός νόμος αποτελεί ένα από τα κυριότερα χρηματοδοτικά εργαλεία για την υποστήριξη των ιδιωτικών επενδύσεων για την περιφερειακή και οικονομική ανάπτυξη της χώρας μας καθώς προβλέπει σημαντικά επενδυτικά κίνητρα με τη μορφή επιδότησης, φορολογικής απαλλαγής, επιδότησης του leasing και επιδότησης του κόστους της δημιουργούμενης απασχόλησης.

O «Αναπτυξιακός Νόμος 4887/2022 – Ελλάδα Ισχυρή Ανάπτυξη» (ΦΕΚ 16/Α/4.2.2022) αντικαθιστά το πλαίσιο ενισχύσεων του Αναπτυξιακού Νόμου 4399/2016.

Αναπτυξιακός Νόμος 4887/2022: ποιο είναι το ελάχιστο ύψος επενδυτικών σχεδίων για την αίτηση

Ανάλογα με το αν μια επιχειρήση χαρακτηρίζεται ως μικρή, πολύ μικρή, μεσαία ή μεγάλη, ο νέος Αναπτυξιακός νόμος ορίζει ένα ελάχιστο ύψος του επιδοτούμενου προϋπολογισμού.

Πολύ μικρή επιχειρήση χαρακτιρίζεται μια επιχείρηση που απασχολεί έως 10 εργαζομένους, μικρή είναι η επιχειρήση που απασχολεί από 10 έως 49 εργαζομένους και έχει έως 10 εκ. ευρώ τζίρο, μεσαία είναι η επιχειρήση που απασχολεί από 50 έως 249 εργαζομένους και έχει άνω των 10 εκ. ευρώ τζίρο, ενώ μεγάλη είναι η επιχειρήση που απασχολεί περισσότερους από 251 εργαζομένους.

Επομένως, ο αναπτυξιακός νόμος καθορίζει το ελάχιστο ύψος επενδυτικών σχεδίων για τα οποία μπορεί να γίνει αίτηση όπως παρακάτω συμβαίνει με το καθεστώς “Μεταποίηση – Εφοδιαστική Αλυσίδα“:

• 100.000 ευρώ για πολύ μικρές επιχειρήσεις
• 250.000 ευρώ για μικρές επιχειρήσεις
• 500.000 ευρώ για μεσαίες επιχειρήσεις
• 1.000.000 ευρώ  για μεγάλες επιχειρήσεις
• 50.000 ευρώ  για τις Κοινωνικές Συνεταιριστικές Επιχειρήσεις (Κοιν.Σ.Επ.), καθώς και τους Αγροτικούς Συνεταιρισμούς (ΑΣ), τους Αστικούς Συνεταιρισμούς, τις Ομάδες Παραγωγών (Ομ.Π), Οργανώσεις Παραγωγών (Ο.Π) και τις Αγροτικές Εταιρικές Συμπράξεις (ΑΕΣ).

Όλες οι μορφές επιχειρήσεων μπορούν να επιδοτηθούν από το νέο Αναπτυξιακό Νόμο υπό προϋποθέσεις.

Ο νόμος επίσης προβλέπει και ορισμένες εξαιρέσεις όπως οι επιχειρήσεις, σε βάρος των οποίων εκκρεμεί, κατά την υποβολή της αίτησης επενδυτικού σχεδίου, διαδικασία ανάκτησης ενισχύσεων (αρχή Deggendorf), οι προβληματικές επιχειρήσεις, κτλ.

Βασικές καινοτομίες του νέου Αναπτυξιακού είναι:

1. Η αξιοποίηση του Γενικού Απαλλακτικού Κανονισμού της Ε.Ε. (651/2014), με βάση τον οποίο μπορούν να υπαχθούν σε κρατικές ενισχύσεις επενδυτικά σχέδια που αφορούν έρευνα-καινοτομία, προστασία του περιβάλλοντος ή με κοινωνικό πρόσημο (π.χ. επαγγελματική κατάρτιση εργαζομένων σε μειονεκτική θέση ή με αναπηρία).
2. Διαδικασία αξιολόγησης και ελέγχου υλοποίησης επενδυτικών σχεδίων εντός 60 ημερών
3. Ο νέος χάρτης κρατικών ενισχύσεων προβλέπει αυξημένα ποσοστά επιδοτήσεων έως 75%.

Ποια επενδυτικά σχέδια ενισχύονται από το νέο Αναπτυξιακό Νόμο

Ενισχύονται οι επενδύσεις που ανήκουν στους παρακάτω τομείς της οικονομίας:

• Τουρισμός
• Έρευνα και ανάπτυξη
• Πρωτογενής τομέας
• Μεταποίηση
• Παραγωγή, μετάδοση, διανομή ηλεκτρικής ενέργειας
• Χονδρικό εμπόριο Φαρμακευτικών Προϊόντων
• Αποθήκευση και logistics
• Αθλητικές δραστηριότητες
• Ενημέρωση και επικοινωνία
• Διασκέδαση και ψυχαγωγία
• Παροχή προσωπικών υπηρεσιών
• Υγεία και κοινωνική μέριμνα
• Δραστηριότητες βιβλιοθηκών, μουσείων και λοιπές πολιτιστικές δραστηριότητες
• Ταχυδρομικές δραστηριότητες
• Κλάδος χονδρικού εμπορίου καυσίμων (μόνο για νησιά και για τη δημιουργία εγκαταστάσεων αποθήκευσης)
• Κλάδος παροχής νερού- επεξεργασίας λυμάτων, διαχείρισης αποβλήτων και δραστηριοτήτων εξυγίανσης
• Διαχείριση ακίνητης περιουσίας
• Δραστηριότητες μηχανικών

Ενδεικτικές δραστηριότητες επιχειρήσεων που επιδοτούνται από το νέο Αναπτυξιακό Νόμο

Τα επενδυτικά σχέδια πρέπει να έχουν χαρακτήρα αρχικής επένδυσης ή κινήτρου και ειδικότερα να πληρούν μια από τις ακόλουθες προϋποθέσεις:

• Δημιουργία νέας μονάδας
• Επέκταση της δυναμικότητας υφιστάμενης μονάδας
• Διαφοροποίηση της παραγωγής μιας μονάδας σε προϊόντα ή υπηρεσίες που δεν έχουν παραχθεί ποτέ σε αυτήν
• Θεμελιώδης αλλαγή του συνόλου της παραγωγικής διαδικασίας υφιστάμενης μονάδας

Ποια είναι τα μέγιστα ποσά επιδότησης που δίνει ο νέος Αναπτυξιακός νόμος

Το μέγιστο ποσο επιδότησης με βάση τις πρόσφατες τροποποιήσεις του νόμου 4887/2022 το ποσό των ενισχύσεων που χορηγείται σε κάθε επενδυτικό σχέδιο του παρόντος καθεστώτος δεν υπερβαίνει το όριο των είκοσι εκατομμυρίων (20.000.000) ευρώ, με την επιφύλαξη της παρ. 1 του άρθρου 4 του Γ.Α.Κ..

Οι παρεχόμενες σε κάθε φορέα επενδυτικού σχεδίου ενισχύσεις, στις οποίες περιλαμβάνονται και οι ενισχύσεις σε συνεργαζόμενες ή συνδεδεμένες επιχειρήσεις, δεν μπορεί να υπερβούν σωρευτικά τα είκοσι εκατομμύρια (20.000.000) ευρώ για μεμονωμένη επιχείρηση και τα
πενήντα εκατομμύρια (50.000.000) ευρώ για το σύνολο των συνεργαζόμενων ή συνδεδεμένων επιχειρήσεων, με την επιφύλαξη των περιορισμών του άρθρου 4 του Γ.Α.Κ.

Είδη ενισχύσεων – ανώτατα ποσοστά επιδότησης έως 75% – Αναπτυξιακός 4887/2022

Οι επενδύσεις που υπάγονται στο νέο Αναπτυξιακό Νόμο ενισχύονται με επιδότηση, φορολογική απαλλαγή, επιδότηση χρηματοδοτικής μίσθωσης (leasing) και επιδότηση του κόστους της δημιουργούμενης απασχόλησης.

Για τις μεσαίες και μεγάλες επιχειρήσεις, η ενίσχυση περιλαμβάνει τα παραπάνω είδη ενισχύσεων πλην της επιδότησης.

Επιπλέον προβλέπεται ότι παρέχεται και η χρηματοδότηση επιχειρηματικού κινδύνου για τις αιτήσεις στο καθεστώς «Νέο Επιχειρείν».

Όπως βλέπουμε στον παρακάτω νέο Χάρτη Περιφερειακών Ενισχύσεων, ορίζονται πολύ ελκυστικά ποσοστά επιδότησης έως 75% για την περίοδο 2022-2027:

• Ποσοστό επιδότησης έως 75% για τις μικρές επιχειρήσεις
• Ποσοστό επιδότησης έως 60% για τις μεγάλες επιχειρήσεις
• Ποσοστό επιδότησης έως 70% για τις μεσαίες επιχειρήσεις

Χάρτης Περιφερειακών Ενισχύσεων (ΧΠΕ)

Ημερομηνία ενημέρωσης του Χάρτη Περιφερειακών Ενισχύσεων: 26/7/2022

Ποσοστό ενισχύσεων ανά μέγεθος εταιρείας 

Ποσοστό επιδότησης 100% – Προϋποθέσεις

*Να σημειώσουμε ότι ο νέος Αναπτυξιακός Νόμος ορίζει ποσοστό επιδότησης 100% του ΧΠΕ (Χάρτης Περιφερειακών Ενισχύσεων) για όσα επενδυτικά σχέδια υλοποιούνται σε:

• Ορεινές περιοχές, σύμφωνα με την κατηγοριοποίηση της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛ.ΣΤΑΤ.), εκτός των δημοτικών ενοτήτων που συνιστούν μέρος του πολεοδομικού συγκροτήματος της Αθήνας,
• περιοχές που βρίσκονται σε απόσταση έως τριάντα (30) χιλιομέτρων από τα σύνορα
• νησιά με πληθυσμό μικρότερο των τριών χιλιάδων εκατό (3.100) κατοίκων
• κτίρια χαρακτηρισμένα ως διατηρητέα (90% του Χάρτη Περιφερειακών Ενισχύσεων)
• περιοχές που έχουν πληγεί από φυσικές καταστροφές, σύμφωνα με απόφαση της Κυβερνητικής Επιτροπής Κρατικής Αρωγής.

Πότε μπορεί να γίνει αίτηση για επιδότηση

Ο νέος Αναπτυξιακός Νόμος αποτελείται από 13 θεματικά καθεστώτα δηλαδή από 13 επιδοτούμενα προγράμματα, το καθένα από τα οποία ενισχύει συγκεκριμένα είδη επιχειρήσεων και κλάδους της οικονομίας. Το κάθε καθεστώς έχει ξεχωριστό προϋπολογισμό ανά έτος και συγκεκριμένη περίοδο υποβολής αιτήσεων. 

Να σημειώσουμε ότι δεν θα προκηρυχθούν αυτόματα και τα 13 καθεστώτα. Η προκήρυξή τους θα γίνεται σταδιακά και η σειρά προκήρυξής τους θα καθορίζεται από τους επενδυτικούς στόχους του οικονομικού επιτελείου. 

Στελέχη του υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων επισημαίνουν πως θα προσφερθεί η δυνατότητα μεταφοράς πόρων από το ένα θεματικό καθεστώς στο άλλο, ή και ακόμα να υπάρχει στοχευμένη προώθηση ενός καθεστώτος, αν διαπιστωθεί ότι ο συγκεκριμένος τομέας που αφορά, θα πρέπει να ενισχυθεί με νέες επενδύσεις.

Κάθε περιόδος υποβολής αιτήσεων ονομάζεται και “κύκλος”, οπότε έχουμε τον Α΄, Β΄κύκλο, κτλ. 

Επομένως η αίτηση για επιδότηση μπορεί να γίνει μόνο στην ανακοινωμένη περίοδο υποβολής αιτήσεων στο συγκεκριμένο καθεστώς του νέου Αναπτυξιακού Νόμου.

Για παράδειγμα το καθεστώς “Μεταποίηση Εφοδιαστική αλυσίδα” είναι ενεργό για υποβολή αιτήσεων από την 1η Ιουνίου έως τις 29 Σεπτεμβρίου 2023. 

Συμμετοχή του φορέα επένδυσης στο κόστος του επενδυτικού σχεδίου:

Η ίδια συμμετοχή μπορεί να αποτελείται και από εξωτερική χρηματοδότηση με την προϋπόθεση ότι το είκοσι πέντε τοις εκατό (25%) του συνολικού επενδυτικού κόστους δεν περιέχει καμία κρατική ενίσχυση, δημόσια στήριξη ή παροχή.

Δαπάνες που επιδοτούνται

Ο νέος Αναπτυξιακός Νόμος επιδοτεί πολλά είδη δαπανών που αφορούν τα κτίρια, τα μηχανήματα, το εξοπλισμό αλλά και την πρόσληψη νέων εργαζομένων. Οι δαπάνες διακρίνονται σε Δαπάνες Περιφερειακών Ενισχύσεων και σε Δαπάνες εκτός Περιφερειακών Ενισχύσεων

1. Επιλέξιμες Δαπάνες Περιφερειακών Ενισχύσεων